Oy ve Ötesi’ni seçim günü engellemek mümkün mü?
![](https://saraykent-ajans.com.tr/wp-content/uploads/2023/06/oy-ve-otesini-secim-gunu-engellemek-mumkun-mu-YyiefMal.webp)
Cumhurbaşkanlığı seçiminin 28 Mayıs’ta yapılacak ikinci versiyonu öncesi, siyasi partilerden bağımsız bir sivil toplum kuruluşu olan Oy ve Ötesi Derneği, “sandıklara sahip çıkma” yetkisine sahip.
İçişleri Bakanı Süleyman Soylu, son bir haftadır derneği işaret eden açıklamalar yapıyor.
AKP’den İstanbul Milletvekili seçilen Soylu, geçtiğimiz hafta sonu yaptığı ziyarette Oy ve Ötesi Derneği’nin seçimlerde sandık başında ve sandık kurullarında bulunmasının yasak olduğunu savundu.
“YSK müdahale etmeli”
Soylu, 23 Mayıs akşamı bir televizyon kanalına yaptığı konuşmada, “Oraya girip ortalığı terörize ediyorlar, baskı yapmaya çalışıyorlar. Buna izin verilmemeli” diyerek derneği “Mobil” olarak nitelendirdi. Yüksek Seçim Kurulu müdahale etmelidir. söylenmiş.
Soylu, “Dernek sandığa ve seçime girip müdahale edemez.
Bir oyunun bile değerli olduğu kritik seçimlerde muhalefetin en değerli gündem maddelerinden biri seçim güvenliği olurken, İçişleri Bakanı’nın açıklamaları tartışma yarattı.
Barış Pehlivan iddiası
Gazeteci Barış Pehlivan, Cumhuriyet’te yayımladığı yazısında, emniyet amirlerine verilen talimatla Oy ve Ötesi üzerinden sandık sonuçlarını takip eden gözlemcilere sandık başına yaklaşmamalarının istendiğini bildirdi. Pehlivan, İstanbul, Ankara ve İzmir’de özel bir grubun görevlendirildiğini yazdı.
Oy ve Ötesi, 2014 yılında Dernekler Kanunu’na uygun olarak kurulmuş ve kuruluşundan bu yana İçişleri Bakanlığı Sivil Toplumla İlişkiler Genel Müdürlüğü tarafından denetlenen bir kuruluştur.
Kim istekli?
Oy ve Ötesi’nin DW Türkçe’ye yaptığı yazılı açıklamaya göre, 18 yaşını doldurmuş ve oy kullanma hakkına sahip her vatandaş gönüllü olarak derneğe üye olabilecek. Dernek, bu gönüllüleri “ilke olarak seçim süreçlerinin adil, şeffaf, hukuka uygun ve barışçıl bir şekilde yürütülmesini ve tamamlanmasını isteyen kişiler” olarak tanımlıyor.
298 Sayılı Seçim Kanunu ve 135 Sayılı Genelge gereğince kişilerin bir siyasi partinin temsili ile sandık başında süreci gözlemleyebileceklerini, işe yaramayan durumları ise komisyona hatırlatarak sandık başına gidilebileceğini hatırlattı. yola uygun olarak ve bunları yazılı olarak kaydetmek, dernek mevzuatının fiilen uygulanmasına esas teşkil edebilir. Geçtikleri bilgileri, kendilerine kapılarını açan her partiyle görüştüklerini ve böylece bireylerin seçim sürecinde ihtiyaç duyacakları hukuki desteği yani tanık belgelerini almalarını sağlıyorlar.
![](https://saraykent-ajans.com.tr/wp-content/uploads/2023/06/oy-ve-otesini-secim-gunu-engellemek-mumkun-mu-0-MgSkDdhL.jpg)
Fotoğraf: DW/C. Roman
Gönüllü sayısı 3 katına çıktı
Cumhurbaşkanlığı seçiminin ilk turunda 72 bin gönüllüyle sahaya çıkan Oy ve Ötesi’ne 210 bin gönüllü başvurdu.
Bu seçimlere kadar ülkenin batısında ve büyük şehirlerde farkındalıklarının güçlü olduğunu belirten dernek, “14 Mayıs’tan önce Anadolu’ya ulaşmak için hassas bir bağlantı kampanyası yürüttük. Bu sayede gönüllülerimizin sağladığı bilgi tabanı da sağlamış oldu. İlk tip seçimlerde ülkenin dört bir yanında görevi üstlenenlerin, sürecin şeffaflaşmasına büyük katkısı oldu. Bizi tanımayanlar da yaşadı” dedi.
Peki Oy ve Ötesi gönüllülerinin seçim günü yasal olarak engellenmesi mümkün mü?
Oy ve Ötesi gönüllüleri seçimlerde gözlemci olarak görev yapıyor.
Resmi belgeleri var
Müşahit: Sandık kurulu toplantılarından itibaren oy kullanma, sayım, envanter, tasnif ve tutanakların tutulması gibi işlemleri izleyen, sandık kurulunun kanuna uygun olarak görevini yapıp yapmadığını denetleyen istekli gözlemciyi, şeffaf ve tarafsız bir şekilde ve gerektiğinde itiraz ederek.
Tanık olabilmek için seçime katılan bir siyasi partiden tanık belgesi alınması gerekmektedir. O partiye üye olma zorunluluğu yoktur.
Oy ve Ötesi ise, gözlemci ihtiyacı olan sandıkları dikkate alarak, bir siyasi partinin verdiği gözlemci görev belgelerinin kendisine başvuran gönüllülere sağlanması için gerekli düzenlemeleri yapıyor.
Bu nedenle Oy ve Ötesi gönüllülerinin seçim günü rastgele bir siyasi parti tarafından düzenlenen gözlemci görev belgesi bulunmaktadır.
![](https://saraykent-ajans.com.tr/wp-content/uploads/2023/06/oy-ve-otesini-secim-gunu-engellemek-mumkun-mu-1-SEmOCjPQ.jpg)
İkinci tip Cumhurbaşkanlığında kullanılan oy pusulalarıFotoğraf: Julian Stratenschulte/dpa/picture Alliance
Siyasi parti temsili
Oy ve Ötesi’nin DW Türkçe’ye yaptığı yazılı açıklamaya göre, sandıktaki kişilerin yetki ve unvanları bir partinin temsiliyle oluşuyor. Taşıdıkları kartlar sayesinde “bir siyasi partinin gözlemcisi” gibi hareket ederler. Seçim kanunu bu hakkı sadece siyasi partilere tanımlıyor.
Dernek, vatandaşların istekli olmasının, seçim öncesi Oy ve Ötesi’nden eğitim almış olmasının, Oy ve Ötesi ile koordineli çalışmasının bu sürece yasal bir engel teşkil etmediğini vurguluyor.
Oy ve Ötesi tarafından ülke genelinde mevzuat konusunda verilen eğitimler halka açıktır. Dileyen herkes bu eğitimlere katılabilir ve bilgi alabilir.
Gönüllüler sandık başında gözlemcilik yapmak istiyorlarsa yanlarında mutlaka parti gözlemci kartı bulundururlar. Oy ve Ötesi gönüllüsü olduklarına dair rastgele bir kart taşımıyorlar. Seçim kanunu ve propaganda yasakları gereğince kişilerin o güne ait rastgele bir “aidiyeti” ifade eden tabela, giysi, amblem veya aksesuar taşımaları mümkün değildir.
Dernek, kişilerin orada bulunmalarını sağlayan hukuki desteğin “siyasi parti temsili” olduğunu, yani bir siyasi partinin tanığı olarak orada bulunmalarını ifade etmektedir.
yasal olarak itiraz etmeye yetkili
Gözlemci, sandık kurulunun 298 Sayılı Seçim Kanununa aykırı uygulamalar yaptığını gözlemlemesi halinde hukuken şikâyet ve itiraz yetkisine sahiptir. Bu durum doğru uygulama ile durumun tutanağa kaydedilmesini ve hukuken takip edilmesini sağlar. gerektiğinde.
Yine Seçim Kanununa göre oy verme işlemi tamamlandıktan sonra açık olarak sayım ve döküm yapılır. Oy verme yerindeki tüm gözlemciler sayım ve dökümü izleyebilir.
Sandıklar tutanağa geçirildiğinde, gözlemcilerin ıslak imzalı tutanakların bir örneğini de alma hakları vardır.
![](https://saraykent-ajans.com.tr/wp-content/uploads/2023/06/oy-ve-otesini-secim-gunu-engellemek-mumkun-mu-2-iyfWG7DA.jpg)
Fotoğraf: Çağla Gürdoğan/REUTERS
Dakikalar içinde bilgi tabanı oluşturur
Oy ve Ötesi aracılığıyla tanık olan gönüllüler, sandıkların etrafında aleni olarak duyurulan Sandık Sonuç Tutanaklarını fotoğraflayarak derneğin sistemine yüklüyor. Tutanak sonuçları seçimin ardından derneğin internet sitesinde yayınlanıyor ve vatandaşlar her partinin hangi sandıkta ne kadar oy aldığını görebiliyor.
Dernek, temyiz süreci bitmeden veri tabanının YSK tarafından açıklanan bilgilerle karşılaştırılarak tüm taraflarla paylaşıldığını ve bu sayede şeffaflık açısından sürece ek katkı sağlandığını vurguluyor.
Oy ve Ötesi, DW Türkçe’ye yaptığı yazılı açıklamada, Dernekler Kanunu’na göre kurulmuş, faaliyet gösteren ve tüzel kişiliğe sahip bir dernek olduğunu belirtiyor.
Dokuz seçime katıldılar
Dernek, kuruldukları 2014 yılından bu yana 14 Mayıs 2023 seçimleri de dahil olmak üzere toplam dokuz seçimde görev aldıklarını vurgulayarak, “Tek amacımız seçimlerin yasal düzenlemelere ve yasalara uygun olarak gerçekleşmesine destek olmak oldu. şeffaf bir şekilde, her seçimde artan tecrübemizle bugüne kadar hukuki bir sorunla karşılaşmadık ve faydasını gördüğümüze inanıyoruz.” Gönülden inanıyoruz” dedi.
Tanıklığın kanunla siyasi partilere tanımlanmış bir görev olduğunu belirten dernek, vatandaşların o gün bir siyasi partiyi sandıkta temsil ederek parti gözlemcisi olarak görev aldığına ve bunun yine örgütlendiğine dikkat çekiyor. ve bireylerin anayasal haklarına dayalı olarak koordine edilir.
“Güvenli bir alternatifiz”
Oy ve Ötesi, şeffaf bir seçim sürecinin ancak siyasi partilerden seçmene, YSK’nın atadığı sandık kurulu üyelerinden gözlemcilere kadar herkesin kanun ve genelgeler çerçevesinde hareket etmesi ve doğru bilgiye sahip olmasıyla mümkün olabileceğine işaret ederek, şöyle konuştu: “Bu yöndeki çalışmalarımızda 2009 sayılı Seçim Kanunu’nu kabul ettik. Tek yetkili Yüksek Seçim Kurulu’nun güncellemelerini takip ediyor, halka açık eğitimler ve iletişim çalışmalarımızla kamuoyunu açıklanan mevzuat hakkında bilgilendiriyoruz.”
Oy ve Ötesi yaptığı açıklamada, barışçıl ve tarafsız bir duruşu temsil ettiklerinin altını çizerek, iki aday arasında artan siyasi iklimde yıpratıcı kutuplaşma karşısında tedirgin olan seçmenler için inançlı bir alternatif olduklarını vurgularken, ikinci tür seçime gidiyor.